Vimeo

Bekijk hier de webdocumentaire Borderlands door Oisín Kearny

Er lijkt beweging te zitten in de stroeve onderhandelingen tussen Europa en het Verenigd Koninkrijk over de Brexit; deze week lag er een ontwerpverdrag. Maar over hoe het moet met de grens tussen Ierland en Noord-Ierland, kwam geen overeenstemming.

Een herinvoering van een harde grens tussen de EU en Groot-Brittannië lijkt onvermijdelijk, al wil niemand dat. De EU niet, Groot-Brittannië niet en Ierland (nog wel onderdeel van de EU) al helemaal niet.

Want in het gebied waar de grens over land loopt, tussen Noord-Ierland en Ierland, is men nog maar nauwelijks bekomen van de de guerillastrijd tussen katholieken en protestanten in het grensgebied in Noord-Ierland.

Volgens regisseur Oisín Kearney, de maker van de webdoc, is het sociale weefsel in zijn geboortestreek uitermate fragiel. Na de vrede van 1998 moesten de Ieren en Noord-Ieren hun samenleving opnieuw uitvinden.

Mensen hebben vooral besloten niet over het verleden te praten. Niet op straat, niet in de pub, niet op het werk, en ook niet thuis, tegen hun kinderen. Zo is Kearneys generatie opgegroeid met vage herinneringen aan militairen, angst, een verscheurde samenleving.

In het dorp waar Kearney opgroeide pleegde de IRA de grootste aanslag uit haar geschiedenis: achttien Britse soldaten en een toerist kwamen daarbij om. De daders werden nooit veroordeeld. Ze wonen vermoedelijk nog in de streek, al spreekt niemand nog over hen.

De oudere generatie, getekend door jaren van uitzichtloosheid en geweld, is nerveus. De Europese Unie heeft laten weten dat bij een harde Brexit ook een ‘harde grens’ hoort en dat zou hekken en douaneposten betekenen. ‘Vroeger gooide ik steentjes over de rivier’, zegt Oisín in zijn film, ‘en dan gooide ik ze naar Ierland. Nu gooi ik ze naar Europa...’

Een harde grens betekent voor de mensen uit deze streek een keiharde terugkeer naar het verleden, toen onderscheid in plaats van samenwerking het dagelijks leven bepaalde.

In Borderlands zie je hoe de spoken van vroeger weer opdoemen op de gezichten van de dorpelingen, hoe ze zich vastklampen aan de beloftes van Ierse politici en aan de hoop dat Europa hen niet in de steek zal laten.

Terwijl ze net zulke mooie plannen hadden gemaakt om een brug te bouwen, naar de overzijde.

Lees verder:

Een harde Brexit? Nee bedankt, stemden de jonge en arme Britten Theresa May gokte en verloor. ‘Stevig en stabiel’ moest haar vergrote meerderheid in het Britse parlement worden. Maar de verkiezingen brachten haar een minderheid. Politiek Dagboek over een opnieuw verdeeld Koninkrijk dat vraagt om minder politiek en betere levensomstandigheden. Lees het verhaal van Marc hier terug De Britse regering lijdt aan waanbeelden (en vier andere inzichten over de Brexit tot nu toe) Een Brexit zal Nederland hard raken. Daarom sprak premier Mark Rutte gisteren met Theresa May over de gevolgen voor Nederland. Ondertussen zette ik vijf andere belangrijke ontwikkelingen op een rij. Lees het verhaal van Jon hier terug