Ze raakte al geïnteresseerd in de Chinese cultuur, vroeg in de jaren tachtig, toen nog niemand in de gaten had dat het land in korte tijd opnieuw tot wereldmacht zou uitgroeien. In Nederland geldt als China-expert (in het land zelf moeten ze daar erg om lachen: hoe kan dat nou, wij moeten jou alles uitleggen!). Ze heeft nu samen met Frank Pieke een boek geschreven, dat nadrukkelijk het Chinese perspectief weergeeft.

Wat willen de Chinezen van ons? Nou, misschien wel niets. Of beter gezegd, alleen wat ze zelf kunnen gebruiken. De toeristen, journalisten en zakenlui, ze zijn slechts geïnteresseerd in wat van hun eigen gading is, waarmee ze de thuisbasis kunnen versterken. En daarmee krijgen wij, voormalige koloniale grootmachten, een koekje van eigen deeg. Dat is even wennen.

De totalitaire greep op de bevolking wordt steeds sterker

Garrie van Pinxteren denkt niet dat China de wereld wil veroveren. Zoals het westen dat wel heeft geprobeerd. Wij hebben toch het beste model van de wereld? Ze vermoedt dat de Chinese overheid vooral het belang van de eigen bevolking veilig wil stellen.

Nee, haar zorg gaat over iets anders. De persvrijheid is geminimaliseerd, en de totalitaire greep op de bevolking wordt steeds sterker. Big Brother meets Big Data. Alle burgers krijgen een soort rating, zwart, grijs, rood, die aangeeft hoe betrouwbaar ze zijn in politieke en financiele zin. Omdat niemand meer om China heen kan, zou de invloed hiervan zich weleens in de hele wereld kunnen doen gelden.

Intussen tellen de Chinezen zelf hun zegeningen: zij zijn er de laatste jaren enorm op vooruitgegaan, wat kan hun die vrijheid schelen?

Garrie van Pinxteren is niet zonder hoop. Uiteindelijk wil iedereen toch leven in vrijheid. Het zal verzet oproepen, er komen tegenkrachten. Onafhankelijke journalistiek wordt met de dag belangrijker. En wellicht is het goed om als Europa - ook in de omgang met China - pal te staan achter onze kernwaarden.

De Correspondent
119. Lex Bohlmeijer - in gesprek met Garrie van Pinxteren
SoundCloud

Interview

Meer luisteren?

Luisteren: Deze antropologe leefde in een giftige en stinkende rivier Roanne van Voorst (1983) woonde een jaar lang in een sloppenwijk in Jakarta. Te midden van het vuilnis en de stank en het gevaar: de wijk ligt in de bedding van een rivier en wordt constant overstroomd. Van Voorst ontdekte niet alleen hoe de allerarmsten daarmee omgaan, maar ook ontmoette ze bijzondere, kleurrijke mensen. Ze verzamelde hun verhalen in De beste plek ter wereld. Luister de podcast hier terug Podcast: Hoe is Irak in deze complexe chaos beland? De opmars van het extreem gewelddadige Islamitische Staat in Irak en Groot Syrië (ISIS) in Irak is niet uit de lucht komen vallen. Wat betekent dit voor de regio? Hoe moet erop gereageerd worden? Voor antwoorden op deze en andere complexe vragen ben ik te rade gegaan bij Erwin van Veen, expert in conflictgebieden van Instituut Clingendael. Luister de podcast hier terug Luisteren: Dit moet links doen om weer te winnen Is het erg dat de PvdA gedecimeerd is? En hoe moet een nieuwe linkse politiek eruitzien? Daarover hebben we het in de nieuwste Rudi en Freddie Show. Luister de podcast van Rutger en Jesse hier terug