Goede Gesprekken
Oorlogsjournalistiek. Bette Dam in gesprek met Lex Bohlmeijer
SoundCloud

Interview

In deze editie van mijn podcast Goede Gesprekken spreek ik met die acht jaar als journalist in Afghanistan werkte. Zij zocht voor haar Op zoek naar de vijand de geestelijke leider van de taliban: moellah Omar. Hij stond jaren op de lijst van most wanted terroristen, de Amerikanen hadden 10 miljoen dollar op zijn hoofd gezet.

De Verenigde Staten zagen hem als bondgenoot van Al-Qaeda, omdat Osama Bin Laden vanaf Afghaanse grond de aanvallen op de Twin Towers in New York had voorbereid.

Bette Dam traceerde zijn verblijfplaats. Haar conclusie: moellah Omar heeft niets te maken gehad met de aanslagen van 11 september 2001, noch met enige andere terroristische daad.

Dam heeft Omar nooit gesproken – hij overleed volgens haar bronnen aan tuberculose in 2013, na een leven van afzondering. Maar ze ontmoette wel zo’n onder anderen buren, familie en medestrijders van moellah Omar, talibanleiders, een zoon van Bin Laden, de baas van de Afghaanse geheime dienst en oud-president Hamid Karzai.

Moellah Omar heeft niets te maken gehad met de aanslagen van 11 september 2001, noch met enige andere terroristische daad

Zo reconstrueerde ze het leven van de diepreligieuze moellah Omar. Wat hem dreef was het verlangen naar vrede in een islamitische staat, waar alles zou draaien om ‘onbaatzuchtigheid, nederigheid, geduld, vergevingsgezindheid, zuiverheid, eerlijkheid en respect voor anderen’. En waar streng gestraft zou worden als hiertegen werd gezondigd, op bijna middeleeuwse wijze, dat ook.

In haar zoektocht ontrafelt Bette Dam de geschiedenis van en de leefwereld van de taliban – wat letterlijk ‘koranstudenten’ betekent. Haar verhaal laat zien hoe bar weinig wij (en daarmee bedoelt ze ook het Nederlandse leger, dat sinds 2002 in Afghanistan zit) weten van de ‘vijand’. En hoe wat we denken te weten is vertekend door de informatie die afkomstig is van de Amerikanen.

Meer van De Correspondent?

Unieke beelden: Deze man trotseert de taliban om alle kinderen in Afghanistan in te enten Midden in talibangebied werkt Abdul Rashid, alias De rijdende moellah, aan zijn hartewens: alle kinderen in Afghanistan vaccineren. Normaal gesproken zouden wij daar niks van te zien krijgen, want iedereen met een camera is er verdacht. Met enige trots presenteer ik dan ook deze ‘onmogelijke film,’ over een bijzonder tafereel in alledaags Afghanistan. Kijk de video van Jos de Putter hier terug Nederland en Amerika maken een cruciale denkfout in Afghanistan Nederland verlengt zijn militaire missie in Afghanistan, Amerika kondigde een nieuwe strategie aan. Maar ondertussen maken beide landen een cruciale denkfout. Lees het verhaal van Ludo Hekman hier terug