‘Ik ben eigenlijk op zoek naar iets over het broeikaseffect,’ zegt de jonge man tegen de verkoper achter de balie. Er staat een cactus, een pinautomaat. Op een scherm zie je hoe de producten worden gemaakt.

‘Bent u voor of tegen de ophef van het broeikaseffect?’

‘Voor.’

De verkoper gaat rechterop zitten. ‘Bent u op zoek naar iets positiefs? Of bent u meer op zoek naar iets met een rauw randje?’

‘Beetje een randje wel,’ antwoordt de klant. ‘Maar niet te overheersend.’

De verkoper wijst in zijn vitrine. ‘Wat we daar hebben, is de CO2-uitstoot per sector.’ Hij wijst op een van de cirkeldiagrammen, die liggen opgestapeld als kazen. ‘Dat is misschien wel leuk om mee te beginnen, een goede conversation starter.’

Vimeo

‘A Piece of Truth’ van Hannah Vischer.

Statistiekjes shoppen

Het is het absurdste filmpje dat ik ooit zag over statistiek: A Piece of Truth van Hannah Vischer. Ik ken het al twee jaar en ik moet nog altijd grinniken om de twee jongens in de futuristische grafiekenwinkel. Om hun ernstige blikken. Om de gletsjermassa’s en ijsberenpopulaties die nog ‘achter’ liggen.

Maar ik grinnik ook omdat het filmpje zo dicht bij de werkelijkheid ligt. Want al zou je hopen dat een standpunt wordt gebaseerd op feiten, vaak is het andersom. Laten zien dat je inauguratie goed is bezocht? Verzin een bezoekersaantal. Aantonen dat Piet zwart moet blijven? Je broer overtuigen dat de wereld seksistisch is? Googel wat studies bij elkaar.

Iedereen shopt weleens statistiekjes. Soms ga je er actief naar op zoek, soms onthoud je onbewust alleen de feiten die jouw wereldbeeld bevestigen.

Ik weet nog goed dat ik een keer las over seksisme onder software-ontwikkelaars. Uit onderzoek bleek dat vrouwelijke programmeurs beter werden beoordeeld, maar alleen als hun geslacht onbekend was. Dit paste precies in mijn vrouwen-zijn-de-bom-maar-worden-soms-genegeerd-wereldbeeld.

Tot een collega me wees op een artikel dat het onderzoek, terecht,

Dus ja, ook ik sta soms in de vitrine te turen, op zoek naar iets met een rauw randje. Ik probeer dan aan die gekke winkel te denken. Soms lukt dat niet. Dan hoop ik maar dat iemand me op mijn schouder tikt, we samen lachen en weer naar buiten lopen.

Wil je op de hoogte blijven van mijn artikelen? Als correspondent Ontcijferen onderzoek ik de getallenwereld. In mijn wekelijkse mail houd ik je op de hoogte van wat ik schrijf, zie, hoor en lees. Een vast onderdeel: #NerdAlert, voor de getallenliefhebbers. Schrijf je in voor mijn wekelijkse mail

Meer lezen?

Wat je moet onthouden over de verschillen tussen mannen en vrouwen Een uitgelekte Googlememo deed deze week veel stof opwaaien. Zijn vrouwen inderdaad biologisch anders dan mannen, zoals een werknemer stelde? Drie dingen om te onthouden voor de discussie over man-vrouw-verschillen. Lees mijn verhaal hier terug Cijfers - De getallen die onze wereld dicteren Welkom in het Theater van de Objectiviteit! Het grootste onbegrepen spektakel in Nederland en omstreken. We stellen je vandaag voor aan de belangrijkste acteurs: cijfers. Met het bbp in de hoofdrol en bijrollen voor het aantal heupoperaties sinds 1990, de peilingresultaten van de PVV en de groei van het aantal vluchtelingen. Lees het thema hier terug Hoe de overheid een schandaal met gevaarlijke hormonen onder de mat veegde Begin deze eeuw kwamen schadelijke hormonen in varkens en menselijk voedsel terecht. In een naar ons gelekt politierapport staat dat dit ‘een nooit eerder gezien gevaar voor de volksgezondheid in heel Europa’ vormde. Waarom verzweeg de Nederlandse overheid de omvang van dit schandaal, overtrad ze Europese wetgeving en deed ze geen onderzoek naar de gezondheidsgevolgen? Lees het verhaal van Tomas, Lucien en Maurits hier terug