Afgelopen zomer las ik een belangrijk boek over een onderwerp dat ook het onderwijs aangaat: Platformen zijn digitale omgevingen zoals Facebook, AirBnB en Uber, die gestructureerd worden door algoritmen.

Ook in het onderwijs heb je zulke platformen: Google Classroom bijvoorbeeld, de digitale leeromgeving van Google, of Snappet, een platform waar veel basisscholen op overstappen.

Ik wilde destijds over dat boek schrijven, maar wist niet zo goed hoe: het verhaal is abstract en gaat maar ten dele over het onderwijs. Het belandde op een stapel.

Vorige week luisterde ik naar een podcastaflevering waarin één van de auteurs geïnterviewd wordt: José van Dijck, tevens president van de Koninklijke Akademie van Wetenschappen (KNAW). Zij is in gesprek met twee experts van Kennisnet, het expertisecentrum voor ict in het onderwijs.

Van Dijck stelt onder andere dat de docent steeds meer wordt vervangen door een programmeur. Daar schuilt een gevaar in: de programmeur is in dienst van een bedrijf, terwijl ons onderwijs publiek is.

Je kan de aflevering beluisteren.

De Correspondent
Onder wetenschappers: José van Dijck (KNAW)
SoundCloud
Beluister hier het gesprek met Jose van Dijck

Ik wil het gesprek om drie redenen aanraden:

  • Aan het woord zijn de belangrijkste Nederlandse experts op het gebied van technologie en onderwijs.
  • ‘Platformisering’ is een onderwerp waar veel scholen mee te maken hebben of mee te maken zullen krijgen, maar er verschijnen nauwelijks kritische artikelen over. Iedere schoolleider en bestuurder zou deze podcastaflevering moeten beluisteren.
  • Van Dijck maakt zich weliswaar zorgen over de ‘platformisering’ van het onderwijs, maar ziet ook de voordelen van platformen die het onderwijs kunnen personaliseren. ‘Juist personaliserende technologieën en het gebruik van datastromen voor individueel gericht onderwijs is een enorm belangrijke techniek om kinderen te helpen met leren. Mijn grote dilemma is: wie is eigenaar van die datastromen?’

Meer over onderwijs?

Zo voorkomen we dat het onderwijs Black Mirror wordt Hoe verandert technologie het onderwijs? Dat zocht ik de afgelopen maanden uit. Eén ding is zeker: we moeten ophouden met ‘gepersonaliseerd leren.’ Lees hier het artikel Hét onderwijsverhaal van dit moment is toch echt wat genuanceerder (zou je kunnen zeggen) Het is dé onderwijsbelofte: met technologie leerlingen gericht onderwijs aanbieden, door lesmateriaal dat zich automatisch aanpast aan het niveau van de leerling. Eerste resultaten bieden inderdaad reden tot optimisme, maar er te veel op vertrouwen is een gevaar. Lees het artikel hier